Text Size

Αρχαίοι χρόνοι

Χάρτης, όπου κάτω από την Παλ.Καβάλα φαίνονται τα Σκάβαλα Οι πρώτοι που αποίκησαν τη περιοχή κατά τους αρχαίους χρόνους, ήταν οι κάτοικοι της αρχαίας Ερέτριας. Οι Ερετριείς κατάγονταν από τη Θρακική Άβα, έτσι οι αρχαίοι Άβαντες ξαναγύρισαν σε γνωστή για αυτούς γη. Κατά την αρχαιότητα, η περιοχή φέρει το όνομα Σκάβαλα και ήταν μια από της σημαντικότερες πόλεις της Ηδωνίδας, της πλούσιας επαρχίας του Παγγαίου. Τα Σκάβαλα αναφέρονται από τον Στέφανο Βυζάντιο στο βιβλίο του "Εθνικά". Συγκεκριμένα, ο ιστορικός αναφέρει: "Σκάβαλα, χώρα Ερετριέων. Θεόπομπος εικοστώ τετάρτω Φιλιππικών. το εθνικόν Σκαβαλαίος". Τα Σκάβαλα είνα καταγεγραμμένα επίσης, ως αρχαία πολίχνη σε πίνακα των συμμαχικών πόλεων των Αθηνών, κατά το 470 π.Χ. Τα αρχαία Σκάβαλα πήραν το όνομα τους από τα σκάμματα, δηλαδή από τα μεταλλεία χρυσού, σιδήρου και αργύρου που υπήρχαν εκεί. Πολλά από αυτά τα μεταλλεία σώζονται έως σήμερα, όπως και επιφανειακά σκάμματα με υπολείμματα μεταλλευμάτων. Υπάρχουν επίσης σοβαρές ενδείξεις ότι εδώ βρισκόταν η Σκαπτή Ύλη, καθώς  η ακριβής θέση των μεταλλείων της Σκαπτής Ύλης τοποθετείται στην περιοχή βόρεια της πόλης της Καβάλας και νότια της οροσειράς Λεκάνη (βλεπ. ενότητα Σκαπτή ύλη). altΣύμφωνα δε με τον Καβαλιώτη ιστορικό Κώστα Ορφανίδη, είναι πολύ πιθανό να βρισκόταν εδώ τα γνωστά ορυχεία του Θουκυδίδη. Επίσης σύμφωνα με άλλους  ιστορικούς,  ένας από τους λόγους που χτίστηκε το αρχαίο Ακόντισμα, ήταν και η φύλαξη των μεταλλείων που υπήρχαν στα Σκάβαλα. Αυτό ίσως να συνδέεται ιστορικά, με την ύπαρξη ενός αρχαίου-Θρακικού τείχους που υπάρχει κοντά στο σημερινό χωριό. Παρατηρώντας κανείς αυτό το τείχος από  αεροφωτογραφία, εύκολα διαπιστώνει ότι έχει πολυγωνικό σχήμα, με συμμετρικές διαστάσεις των πλευρών. Κοντά στο τείχος αυτό σώζονται έως σήμερα τα ερείπια δύο οικισμών, αλλά κι ένα ρωμαικό νεκροταφείο. Τα παραπάνω προδίδουν την εκμετάλλευση των μεταλλείων αυτών από τους Θρακικούς έως τους Ρωμαϊκούς χρόνους. Συγκεκριμένα, από τους Θράκες, τους Θάσιους, τους Αθηναίους, τους Μακεδόνες και τους Ρωμαίους. 

Υδατοδεξαμενή αρχαίου οικισμού Το 356 π.Χ. ο Φίλιππος  ο Β΄ καταλαμβάνει την περιοχή και έτσι τα Σκάβαλα ανήκουν πλέον στη Μακεδονία. Τόσο ο βασιλιάς Φίλιππος, όσο και γιος του Αλέξανδρος, εκμεταλλεύτηκαν τα μεταλλεία των Σκαβάλων. Ακολουθεί μια περίοδος παρακμής , καθώς με την πάροδο των χρόνων τα μεταλλεία της περιοχής ‘’στερεύουν’’. Στη συνέχεια τα Σκάβαλα καταστρέφονται ολοκληρωτικά από τις επιδρομές των βαρβάρων και οι κάτοικοι τους καταφεύγουν στη γειτονική Χριστούπολη (σημερινή Καβάλα).

altΠαρά την καταστροφή τους, το όνομα διατηρείται σαν τοπωνύμιο στην ευρύτερη περιοχή και το συναντάμε σαν Γκάβαλα, la Cavalla ή Καβάλα. Τα βουνά αυτής της περιοχής έχουν ως απόληξη τη πλαγιά που καταλήγει στη θάλασσα, στην οποία χτίστηκε αργότερα η πόλη της Καβάλας. Είναι προφανές λοιπόν ότι και η πλαγιά αυτή ονομαζόταν ‘’Καβάλα’’, απ’ όπου πήρε το όνομα της η σύγχρονη πόλη.